Earthquake : ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਨੇਪਾਲ ਤੱਕ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ, 1 ਘੰਟੇ ‘ਚ 5 ਵਾਰ ਹਿੱਲੀ ਧਰਤੀ, ਕਿੱਥੇ ਲਗਾਤਾਰ ਆ ਰਹੇ ਭੂਚਾਲ?

30

ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ ਸਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਬਿਹਾਰ, ਅਸਾਮ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਮੇਤ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਗਈ। ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਲੋਬੂਚੇ ਸੀ। ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ 7.1 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ, ਬਿਹਾਰ, ਅਸਾਮ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੱਕ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ 84 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਲੋਬੂਚੇ ਸੀ। ਇਹ ਲਗਭਗ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ‘ਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਇਹ ਝਟਕੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਤਰੀ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਮੋਤੀਹਾਰੀ, ਦਰਭੰਗਾ, ਸਮਸਤੀਪੁਰ, ਸੀਵਾਨ, ਅਰਰੀਆ, ਸੁਪੌਲ ਅਤੇ ਪੂਰਨੀਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮੁਜ਼ੱਫਰਪੁਰ ਵਰਗੇ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਕਿੱਥੇ-ਕਿੱਥੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਝਟਕੇ?
ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਲੋਬੂਚੇ ਵਿੱਚ 7.1 ਤੀਬਰਤਾ ਦਾ ਭੂਚਾਲ
ਪਟਨਾ, ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮਸਤੀਪੁਰ ਸਮੇਤ ਬਿਹਾਰ ‘ਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਧਰਤੀ ਹਿੱਲ ਗਈ
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਅਸਰ
ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਆਏ ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਅਸਰ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ
ਕਰੀਬ 5 ਸੈਕਿੰਡ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਹਿੱਲੀ, ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ
ਬਿਹਾਰ ‘ਚ ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ 5.1 ਮਾਪੀ ਗਈ। ਸਮਸਤੀਪੁਰ ਅਤੇ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਚ ਸਵੇਰੇ 6.40 ਵਜੇ ਧਰਤੀ ਕੰਬਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰੀਬ 5 ਸੈਕਿੰਡ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਹਿੱਲਦੀ ਰਹੀ। ਭੂਚਾਲ ਇੰਨਾ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਸੀ ਕਿ ਲੋਕ ਘਬਰਾ ਕੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਲੱਗੇ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਨੇਪਾਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਜਾਨੀ ਜਾਂ ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਕੋਈ ਖਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕਾਰਨ?
ਧਰਤੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੱਤ ਪਲੇਟਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਖੇਤਰ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਟਕਰਾਦੀਆਂ ਹਨ, ਨੂੰ ਫਾਲਟ ਲਾਈਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਝੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਬਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਟੁੱਟਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਦੱਬੀ ਊਰਜਾ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਦਾ ਰਸਤਾ ਲੱਭਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੜਬੜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭੂਚਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਕਿੰਨੀ ਤੀਬਰਤਾ ਖਤਰਨਾਕ?
0 ਤੋਂ 1.9 ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ ਭੁਚਾਲਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਸਿਰਫ ਸੀਸਮੋਗ੍ਰਾਫ ਦੁਆਰਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
2 ਤੋਂ 2.9 ਦੇ ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ ਭੂਚਾਲ ਆਉਣ ‘ਤੇ ਹਲਕਾ ਝਟਕਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ 3 ਤੋਂ 3.9 ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ‘ਤੇ ਭੂਚਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਭਾਰੀ ਵਾਹਨ ਨੇੜਿਓਂ ਲੰਘਿਆ ਹੋਵੇ।
4 ਤੋਂ 4.9 ਰਿਕਟਰ ਸਕੇਲ ਦੇ ਭੂਚਾਲ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੰਧਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਟੁੱਟ ਸਕਦੇ ਹਨ।
5 ਤੋਂ 5.9 ਰਿਕਟਰ ਸਕੇਲ ਦੇ ਭੂਚਾਲ ਦੌਰਾਨ ਫਰਨੀਚਰ ਹਿੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਿਕਟਰ ਪੈਮਾਨੇ ‘ਤੇ 6 ਤੋਂ 6.9 ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੇ ਭੂਚਾਲ ਕਾਰਨ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਹਾਂ ਅਤੇ ਉਪਰਲੀਆਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ।