ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ (Indian Railways) ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਹੈ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲੱਖਾਂ ਯਾਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਰੇਲਗੱਡੀ ਰਾਹੀਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰੇਲਵੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਵਾਲਾ ਵਿਭਾਗ ਵੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਇੱਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਵਿਛਾਉਣ ਲਈ ਕਿੰਨੇ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਇਸਦੀ ਕੀਮਤ ਉਸ ਜਵਾਬ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ ਹੋਵੇਗਾ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗੇ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਵਿਛਾਉਣ ‘ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਖਰਚਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ (Indian Railways)
ਅੱਜ, ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਰਾਹੀਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਰੇਲਵੇ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੇਲਵੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 13 ਹਜ਼ਾਰ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਲੱਖਾਂ ਯਾਤਰੀ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਨੂੰ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਵਿਛਾਉਣ ‘ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਖਰਚਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ? ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਸਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਵਾਂਗੇ।
ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਟ੍ਰੈਕ
ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 1,26,366 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਨਿੰਗ ਟ੍ਰੈਕ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 99,235 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਯਾਰਡ ਅਤੇ ਸਾਈਡਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਮੇਤ ਕੁੱਲ ਰਸਤਾ 1,26,366 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 8,800 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਕੱਲੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 9,077.45 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ।
ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਵਿਛਾਉਣ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਖਰਚਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ?
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਨੇ ਜੰਮੂ ਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਨਾਲ ਰੇਲ ਰਾਹੀਂ ਜੋੜਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਕੋਈ ਵੀ ਯਾਤਰੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਰਾਹੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋਵੋਗੇ ਕਿ ਰੇਲਵੇ ਜੋ ਲਾਈਨ ਵਿਛਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ‘ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਖਰਚਾ ਆਵੇਗਾ? ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿਛਾਉਣ ਦੀ ਲਾਗਤ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਧਦੀ ਅਤੇ ਘਟਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਵਿਛਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਟਰੈਕ ਵਿਛਾਉਣ ਲਈ ਲਗਭਗ 10 ਤੋਂ 12 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਵਿਛਾਉਣ ਦੀ ਲਾਗਤ ਮੈਦਾਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ, ਹਾਈ ਸਪੀਡ ਰੇਲ ਕੋਰੀਡੋਰ ਲਈ 1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਟ੍ਰੈਕ ਵਿਛਾਉਣ ‘ਤੇ 100 ਤੋਂ 140 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
